17/05/24
Zakaz montażu pieców gazowych - jaka jest prawda?

Zakaz montażu pieców gazowych - jaka jest prawda?

12.03.2024r. w Parlamencie Europejskim przyjęto dyrektywę w sprawie charakterystyki energetycznej budynków EPBD (Energy Performance of Buildings Directive).

W związku z tym w mediach zaczęły pojawiać się coraz to nowsze informacje wprowadzające odbiorców w błąd. Doniesienia o rzekomym pojawieniu się zakazu pieców na gaz ziemny wywołują wiele niepotrzebnych emocji i obaw. Stan faktyczny odbiega od sytuacji przedstawianej w nieprawdziwych artykułach. Mimo to, wiele osób wstrzymało się z wymianą kotła, który jest już leciwy, emituje szkodliwe pyły i gazy, stwarzając zagrożenie dla bezpieczeństwa domowników.
W tym artykule omówimy postanowienia unijnej dyrektywy i wyjaśnimy na czym mają polegać planowane zmiany w obrębie instalacji grzewczych i termomodernizacji budynków. Głównym celem tej transformacji jest ograniczenie emisji szkodliwych substancji do atmosfery.
Jak dyrektywa EPBD wpłynie na sposób ogrzewania gazem ziemnym? Czy są plany zakazu montażu kotłów gazowych? Czego naprawdę dotyczy dyrektywa EPBD? Zakaz dotowania kotłów gazowych - czy rzeczywiście zostanie wprowadzony?

Dyrektywa EPBD - czego dotyczy?

Ogrzewanie gazowe, w porównaniu z węglowym, uchodzi za mniej szkodliwe dla środowiska. W Polsce popularnym dofinansowaniem na wymianę starego kotła na kocioł kondensacyjny jest program "Czyste Powietrze". Dzięki temu, w ciągu ostatnich kilku lat udało się zmniejszyć liczbę tzw. "kopciuchów".
Według Forum Energii, w Polsce, w okresie 2011-2021, liczba gospodarstw domowych ogrzewanych gazem wzrosła z poziomu 1,7 miliona do 3,2 miliona, a roczna sprzedaż pieców gazowych zwiększyła się ponad dwukrotnie (z 180 tysięcy do 410 tysięcy). Nie dziwi więc, że unijna dyrektywa budzi coraz więcej pytań o przyszłość ogrzewania gazem ziemnym. Czy kotły zasilane paliwami kopalnymi będą musiały zostać zastąpione pompami ciepła? Co dyrektywa budynkowa oznacza w praktyce?

Unijna dyrektywa EPBD to zalecenia dotyczące poprawy energetycznej efektywności budynków (zarówno tych nowych, jak i modernizowanych) i wymogi obowiązujące podczas projektowania, budowy i użytkowania budynków, aby zmniejszyć zużycie energii. Głównym założeniem jest redukcja zużycia energii elektrycznej, gazu ziemnego lub innych paliw i ograniczenie emisji gazów cieplarnianych.
Modernizacja budynków (poprawa parametrów fizycznych) jest kluczowym krokiem na drodze do osiągnięcia tego celu. Państwa członkowskie UE zobowiązane są do sporządzenia krajowych przepisów określających minimalne standardy energetyczne dla nowych i modernizowanych budynków. Zakaz kotłów gazowych, ani obowiązkowa wymiana kotłów gazowych nie jest celem dyrektywy EPBD. Jej ideą jest zmniejszenie zużycia energii w obszarze budownictwa i postęp transformacji energetycznej w kierunku zeroemisyjności.

Zakaz dotacji na wymianę kotła

Czy będzie zakaz dotowania kotłów gazowych? Pierwsza zmiana zgodna z dyrektywą EPBD będzie widoczna już w 2025 roku. Będzie obejmować wstrzymanie dofinansowania do wymiany samodzielnych źródeł ciepła - czyli takich, które nie są połączone z innymi systemami np. kotły zasilane paliwami kopalnymi. Z kolei dopłaty finansowe nadal będą przyznawane na samodzielne piece gazowe lub inne kotły (te nie zasilane paliwami kopalnymi) będące częścią hybrydowego systemu grzewczego z udziałem odnawialnych źródeł energii (OZE) - np. piec gazowy połączony z pompą ciepła lub kolektorem słonecznym.

Do 2029 roku instalacja kotłów gazowych będzie odbywać się tak jak do tej pory - nie zostanie wprowadzony nakaz demontażu kotła gazowego.

Co trzeba wiedzieć o zakazie montażu kotłów gazowych?

Jak dyrektywa EPBD wpłynie na instalację kotłów? Na pierwszy rzut oka zapisy dyrektywy w sprawie poprawy energetycznej efektywności budynków mogą wydawać się skomplikowane. Dlatego poniżej przedstawiamy główne kwestie dotyczące użytkowania pieców gazowych, modernizacji budynków i kotłów na paliwa kopalne. Czy rzeczywiście czeka nas wymiana kotłów gazowych? Jakie zmiany czekają nasze instalacje grzewcze?

  1. 2030r. - nowe budynki oraz te, które przeszły pełną termomodernizację (spełniające standardy dla obiektów zeroenergetycznych) będą musiały przynajmniej częściowo korzystać z odnawialnych źródeł energii. Dozwolony jest układ hybrydowy, więc nadal będzie możliwość montażu pieca gazowego, ale w połączeniu z np. pompą ciepła, panelami fotowoltaicznymi itp.. Kotły gazowe zasilane gazami odnawialnymi (np. bio-metan, wodór, bio-LPG) lub mieszanką gazu ziemnego z dodatkiem gazów odnawialnych (kwestia wymagająca doprecyzowania przez UE) będą mogły być instalowane bez ograniczeń, także po 2030 roku. Nie zostanie wprowadzony żaden nakaz demontażu kotła gazowego.

  2. 2040r. - do tego roku nastąpić ma stopniowe wycofywanie kotłów na paliwa kopalne, na razie brak jest jasnej definicji określającej, czym jest "piec na paliwo kopalne". Warto jednak podkreślić, że kocioł wykorzystujący do pracy energię odnawialną, nie będzie uznawany za kocioł na paliwo kopalne (np. piec kondensacyjny zasilany gazem z dodatkiem biokomponentów). Należy także dodać, że osoby posiadające w tym czasie kocioł na gaz ziemny nie będą zobowiązane do jego wymiany.

  3. 2050r. - do 2050 roku wszystkie budynki powinny być zeroemisyjne. W związku z tym, systemy grzewcze powinny korzystać z odnawialnych źródeł energii. Kotły nadal będą mogły być montowane pod warunkiem wykorzystywania energii odnawialnej lub bezemisyjnej. Natomiast jeśli do 2050 roku nie nastąpi termomodernizacja budynku (nie osiągnie standardu obiektu zeroemisyjnego), wtedy nie ma żadnych ograniczeń dotyczących instalacji i wymiany kotła gazowego. Nie będzie także nakazu demontażu działającego pieca gazowego.

Zakaz kotłów gazowych - jaka jest prawda?

Według ustaleń Unii Europejskiej nastąpić ma stopniowe wycofywanie tzw. samodzielnych kotłów zasilanych paliwami kopalnymi. Komisja Europejska do końca 2024 roku opracuje definicję, która pozwoli określić czym jest kocioł zasilany paliwami kopalnymi. Należy spodziewać się, że urządzenia grzewcze, które nie zostaną zaklasyfikowane jako zasilane paliwami kopalnymi będą musiały wykorzystywać domieszkę biokomponentów (takich jak: bio-metan, bio-propan). Takie urządzenia będą traktowane na równi z pompami ciepła lub innymi urządzeniami grzewczymi zasilanymi energią odnawialną.

Koniec pieców gazowych - jakie są wyjątki?

Warto wiedzieć, że nie wszystkie obiekty są objęte nakazem wymiany źródła ciepła. Istnieje kilka rodzajów budynków, które nie podlegają przepisom dyrektywy EPBD.
Instalacje grzewcze obiektów takich jak: budynki historyczne, miejsca kultu i budynki służące działalności religijnej, budynki wolnostojące o powierzchni mniejszej niż 50 m2, domki letniskowe i budynki mieszkalne o ograniczonym czasie użytkowania i mniejszym zużyciu energii, budynki wojskowe używane do celów obronnych, zakłady przemysłowe, warsztaty, niemieszkalne budynki rolnicze nie będą musiały spełniać wymagań dotyczących budownictwa niskoemisyjnego.

Nakaz demontażu kotła gazowego - nie ma powodu do obaw

Czy konieczna będzie wymiana kotłów gazowych? Treść EPBD nie wskazuje na to, aby istniał jakikolwiek nakaz demontażu funkcjonującego kotła gazowego, nawet po 2030 roku. Plany zakazu pieców na gaz nie są prawdziwe. Jeśli budynki nie zostaną poddane gruntownej modernizacji do 2050 roku, wówczas nie ma żadnych ograniczeń w sprawie instalacji i wymiany pieców na gaz - innymi słowy, nie będzie przymusu demontażu kotła gazowego.