30/12/22
Czy kominki są faktycznie ekonomiczne?

Czy kominki są faktycznie ekonomiczne?

Od samych początków budownictwa kominek, a dawniej palenisko, był centrum każdego domostwa, służyło do gotowania posiłków i przede wszystkim pełniło funkcję ogrzewania całego budynku. Z biegiem czasu kominek zaczął odpowiadać jedynie za dostarczanie ciepła do pomieszczeń. Nie mniej jednak, jego dekoracyjne walory zostały docenione i jest chętnie wykorzystywany także w tym celu. Kominek to rozwiązanie, które potrafi stworzyć przytulny klimat i skutecznie dogrzać salon. W nowo budowanych domach pojawia się coraz częściej. Z czego wynika jego powodzenie?

Kominki w domu - dlaczego cieszą się taką popularnością?

Paleniska są chętnie wybierane ze względu wprowadzenie niepowtarzalnej atmosfery do pomieszczenia. Widok palącego się drewna może być uspokajający i wyciszający. Kominki - nowoczesne, czy te przywodzące na myśl góralską chatę - same w sobie są rewelacyjną ozdobą. Wkomponują się zarówno w industrialne, modernistyczne wnętrza, ale będą również dobrze wyglądać w bardziej klasycznych aranżacjach. Można pokusić się o stwierdzenie, że wielozadaniowość jest największą zaletą tych urządzeń grzewczych. Mogą, w zależności od indywidualnych potrzeb użytkowników, pełnić przede wszystkim rolę dekoracyjną w salonie albo zarazem być częściowym źródłem ciepła w domu. 

Z racji dostępności na rynku szerokiej gamy modeli kominków i ich wkładów (wykonanych z różnych materiałów) oczekiwania nawet najbardziej wymagających domowników bez problemu zostaną spełnione. 

Rodzaje kominków do domu jednorodzinnego

Ze względu na rodzaj paliwa/ wkładu rozróżnia się następujące rodzaje kominków:

Kominki powietrzne

W najprostszej wersji służą do dogrzewania budynku (za sprawą ciepła od nagrzanej szyby oraz przez ogrzane powietrze. Ciepło przedostaje się do salonu przez kratkę kominkową. Ponadto, dzięki specjalnym kanałom piece mogą współpracować z systemem dystrybucji gorącego powietrza (w skrócie DGP). Takie rozwiązanie pozwala na ogrzanie całego domu, a nie tylko pojedynczego pokoju.

Kominki z płaszczem wodnym

To typ wkładu kominkowego, który wyposażony jest w specjalnie ukształtowany zbiornik odpowiadający za właściwe podgrzanie wody, zanim trafi ona do dalszej części instalacji centralnego ogrzewania. Urządzenie, w odróżnieniu od tradycyjnego kominka, rozprowadza ciepło po całym domu, zasilając ogrzewanie podłogowe lub ścienne. Wkłady te mogą także przygotowywać ciepłą wodę użytkową, która po ogrzaniu jest gromadzona w zasobniku.

Wnętrze kominków z płaszczem wodnym jest wyłożone ceramiką, aby spalanie przebiegało w odpowiedniej temperaturze oraz było “czyste” i bardziej ekologiczne. W tej wersji występują także kominki na pellet.

Przy tym palenisku temperatura panująca w konkretnym pokoju może być bardziej precyzyjnie regulowana, niż w przypadku pozostałych rodzajów kominków.

Kominki gazowe

To rozwiązanie, które nie wymaga przestrzeni na opał, czy jego rozpalania. Wskrzeszenie ognia ogranicza się jedynie do naciśnięcia odpowiedniego przycisku na pilocie, co spowoduje uruchomienie urządzenia i instalacji gazowej. Regulacja wielkości płomienia także odbywa się za pomocą zdalnego sterownika.

Po zakończeniu palenia, nie ma konieczności czyszczenia kominka z popiołu czy sadzy, jest on od razu gotowy do ponownego użytku. Należy podłączyć urządzenie do komina z wkładem ze stali kwasoodpornej lub do przewodu koncentrycznego powietrzno-spalinowego. 

Nowoczesny kominek gazowy to ekologiczny system, bezpieczny dla środowiska, ponieważ proces spalania gazu jest niskoemisyjny i zawiera bardzo niewiele substancji toksycznych.

To urządzenia o wysokiej sprawności, które charakteryzują się niewielkim stopniem obsługi.

Kominki elektryczne

W tej sytuacji efekt palącego się drewna dzieje się za sprawą podłączenia urządzenia do prądu, nie ma potrzeby stosowania drewna, czy też biopaliwa. Otwarty ogień nie występuje, a jedynie obraz płomieni, który powstaje na skutek rozbicia wiązki światła lub pary wodnej.

Tym samym jest to rozwiązanie dużo bezpieczniejsze niż tradycyjne kominki na drewno. Do tego typu urządzeń nie ma potrzeby podłączenia przewodu kominowego, co daje dużą dowolność przy rozplanowaniu miejsca ustawienia kominka. 

Biokominki

W tym przypadku paliwo stałe, takie jak drewno czy brykiet, jest zastąpione biopaliwem, w postaci żelowej lub ciekłej. Te rozwiązanie zyskuje ostatnimi czasy na popularności, ze względu na wygodę obsługi, łatwość montażu, poszanowanie dla środowiska oraz brak konieczności podłączania przewodu kominowego i specjalnej wentylacji.

Kominek ekologiczny to rozwiązanie w pełni bezpieczne. Jest on skonstruowany w taki sposób, by możliwość wycieku paliwa czy przegrzania obudowy była zminimalizowana. Co więcej, biokominki nie emitują szkodliwych substancji i dymu.

Ten rodzaj paleniska dostępny jest w szerokiej gamie wzorów, zarówno w wersji dekoracyjnej z oprawą ze stali, czy wykonaną w całości ze szkła, dzięki czemu płomień widoczny jest z każdej strony. Biokominki są odpowiednie do każdego domu czy mieszkania. 

Kozy

Są alternatywą dla kominków. Konieczne jest podłączenie do przewodu odprowadzającego dym. Zasilane są przede wszystkim drewnem, w niektórych przypadkach możliwe jest wykorzystanie węgla kamiennego lub pelletu. Kozy cechują się zróżnicowaniem pod względem mocy, mogą mieć tradycyjny wygląd albo nowoczesny design.

Kominki wolnostojące

Składają się z stalowego lub żeliwnego korpusu w odpowiedniej obudowie z przestrzenią na składowanie opału. To dobra alternatywa dla pieców kaflowych i tradycyjnych kominków zabudowanych.

Obecnie spotykane urządzenia tego typu są coraz częściej spotykane i wykorzystywane w nowoczesnych mieszkaniach. Posiadają przeszklone drzwiczki i przybierają najróżniejsze formy, od owalnych, po kanciaste. Miejsce ich umiejscowienia jest niedaleko od ściany z dostępem do przewodu kominowego. Często są błędnie identyfikowane z “kozą”. 

Kominki wentylacyjne

Oprócz wyżej wymienionych rodzajów, wyróżnia się także kominki wentylacyjne, które nie mają wiele wspólnego z “kominkiem” w tradycyjnym tego słowa ujęciu. Tego typu kanały montowane są na dachu i pełnią funkcję odprowadzania nadmiaru pary wodnej z wnętrza budynku. W zależności od kąta pochylenia dachu i jego pokrycia, należy dobrać odpowiedni rodzaj kominka wentylacyjnego (np. ceramiczny, czy wykonany z PCV). 

Wkłady kominkowe - rodzaje

Do wytwarzania wewnętrznych części kominków zazwyczaj wykorzystywane są konkretne materiały, o grubości 4-6 mm. Stąd rozróżnia się dwie podstawowe wersje wkładów: żeliwne i stalowe.

Ze względu na budowę, wkłady kominkowe można podzielić na:

  • kominki narożne - które umieszczane są w rogu pomieszczenia

  • wkłady dwustronne - w tej sytuacji ogień jest widoczny z dwóch stron, np. z dwóch różnych pomieszczeń

  • urządzenia trójstronne - umieszczenie szyb z trzech stron kominka pozwala na lepszy widok na ogień

Zalety posiadania kominka w domu jednorodzinnym

Do najważniejszych plusów, wynikających z posiadania i regularnego rozpalania paleniska należy:

  • dodatkowy system ogrzewania - kominek stanowi doskonałe alternatywne źródło ciepła, które np. w przypadku awarii centralnego ogrzewania, jest w stanie ogrzać nawet cały dom. Jest to przydatne szczególnie wtedy, gdy temperatura spada solidnie poniżej zera. Należy pamiętać, że zgodnie z przepisami, palenisko nie powinno stanowić jedynego, głównego źródła ciepła w budynku.

  • inwestycja na lata - kominek, poza jednorazowym wydatkiem związanym z zakupem i regularnymi opłatami za paliwo, przeważnie nie generuje dodatkowych kosztów. Co więcej, dzięki przeprowadzaniu cyklicznych przeglądów można uniknąć poważnych usterek i - związanych z tym - wysokich kosztów naprawy. 

  • łatwość utrzymania - po skończonym paleniu wystarczy zaledwie chwila, aby oczyścić urządzenie grzewcze i doprowadzić je do stanu pierwotnego. 

  • zmniejszenie wilgotności powietrza - oddawane ciepło do pomieszczenia wpływa na ilość pary wodnej w powietrzu. Zapobiega to sytuacji, w której wilgotność powietrza będzie za wysoka.  

Jak działa system czystej szyby w kominkach?

Aby uniknąć regularnego czyszczenia szyby możliwe jest jej odpowiednie zabezpieczenie przed brudem. W tym wypadku pomocne okazują się nowoczesne technologie, które są coraz chętniej stosowane przez producentów.

Warto bliżej przyjrzeć się najczęściej stosowanym rozwiązaniom, w które producenci wyposażają kominki.

Szyba z warstwą pirolityczną

Przeważnie jest umieszczana w kominkach żeliwnych, które w związku z wysoką emisją spalin i pyłów, ulegają szybszemu zabrudzeniu. Dodatkowo, ze względu brak dopływu powietrza do wnętrza paleniska nad szybą, takie rozwiązanie daje dobre rezultaty.

System czystej szyby

Ta technologia opiera się na doprowadzaniu chłodnego powietrza z zewnątrz do wkładu kominkowego bez konieczności otwierania skrzydła drzwiowego. Dzieje się to za sprawą niewielkich otworów, rozlokowanych w pobliżu szklanej tafli.

Kluczową rolę odgrywa tutaj różnica temperatur, pomiędzy zimnym i rozgrzanym powietrzem, co sprawia, że cząsteczki sadzy nie osiadają na szkle.

Tradycyjna kurtyna powietrzna, która stanowi system kanałów doprowadzających powietrze, skutecznie odpycha wszelkie zabrudzenia, ale też stanowi wtórne źródło powietrza do procesu spalania. Wobec tego poziom emisji spalin obniża się, wszystkie zanieczyszczenia ulegają dokładnemu dopaleniu, a skrzydło drzwiowe jest zabrudzone w znacznie mniejszym stopniu.

Jak zwiększyć ekonomiczność kominka w domu?

Zastosowanie się do tych kilku rad z pewnością sprawi, że palenie w kominku stanie się bardziej efektywne i wygodne. 

Przy regularnym korzystaniu z paleniska istotną kwestią jest dopilnowanie, aby wewnątrz nie nagromadziło się zbyt wiele popiołu, ponieważ znacząco utrudnia to dostęp powietrza do drewna. To z kolei przekłada się na większą emisję szkodliwych substancji oraz na stopień zabrudzenia drzwiczek.

Spalanie drewna

Kolejnym ważnym czynnikiem jest stopień zawilgocenia drewna i jego odpowiedni rodzaj. Dla przykładu drzewa iglaste nie są polecane posiadaczom kominków, ponieważ szybko się spala. Zdecydowanie lepszym wyborem są buki czy dęby, które charakteryzują się wysoką wartością energetyczną. Takie drewno nie zawiera substancji smolistych, które odpowiadają za zabrudzenia szyby kominka. Ma to także wpływ na zmniejszenie emisji pyłów, szkodliwych dla środowiska. Aby drewno nadawało się do spalenia powinno być dobrze osuszone, a zawartość wody najlepiej, aby nie przekraczała 15-20%.

Kominki ekonomiczne są efektem, przede wszystkim, użycia właściwie przygotowanego paliwa, sposobu ułożenia drewna oraz regularnych przeglądów.

Kominek otwarty czy zamknięty? Który wybrać?

Kominki tradycyjne to te z otwartym, murowanym szkieletem. Głównym źródłem ciepła jest promieniowanie z komory spalania. Zazwyczaj jednak nowoczesne kominki posiadają kasety lub wkłady kominkowe (czyli paleniska zamknięte), najczęściej wytwarzane z materiałów odpornych na wysokie temperatury oraz dobrze gromadzących ciepło (np. stal, szamot, żeliwo). Natomiast do obudowy urządzenia grzewczego proponujemy użycie piaskowca, cegły cementowo-glinianej lub pełnej cegły ceramicznej.

Na popularności zyskują wkłady kominkowe (potocznie "gilotyny"), w których szyba unoszona do góry pozwala na obcowaniem z żywym ogniem, przy jednoczesnym zachowaniu bezpieczeństwa.

Rozważając wybór rodzaju kominka warto zwrócić uwagę na efektywność poszczególnego typu. W kominku otwartym większość ciepła wytworzonego podczas procesu spalania jest oddawana do komina, a jedynie 10-15% pozostaje wewnątrz domu. W kwestii zamkniętej komory, zastosowane wkłady o wysokiej sprawności osiągają wydajność na poziomie ponad 80%.

Kominek w salonie - umiejscowienie i wymagania techniczne

Istnieje kilka wymogów odnośnie położenia kominka tak, aby był jak najbardziej funkcjonalny i wygodny w użytkowaniu.

W pierwszej kolejności należy zapewnić rozmieszczenie urządzenia grzewczego jak najbliżej komina, aby zminimalizować ilość zagięć przewodu i rur. Kominek otwarty (z jednej lub dwóch stron) można umieścić w rogu pokoju lub przy prostej ścianie. Kominki narożne to idealne rozwiązanie do domów, gdzie liczy się ergonomia miejsca, ponieważ nie zdominują one całej przestrzeni. Tymczasem palenisko trójstronne powinno być usadowione na środku pomieszczenia.

Ponadto, piece otwarte nie mogą znajdować się w odległości mniejszej niż 60 cm od łatwopalnych części budynku. Aby odpowiednio zabezpieczyć obszar wokół kominka, podłogę należy wyłożyć materiałem odpornym na ogień - do tego celu można wykorzystać kafle, czy cegłę klinkierową. Oprócz tego mosiężna lub miedziana blacha przed urządzeniem grzewczym będzie dodatkową ochroną. Obszar materiału niepalnego powinien mieć szerokość minimum 30 cm i wystawać co najmniej 30 cm poza krawędzie drzwiczek komina.

Aby użytkowanie kominka w salonie było bezpieczne meble oraz inne łatwopalne przedmioty (np. zasłony, dywan) powinny znajdować się w odległości nie mniejszej niż 80 cm od paleniska. Przy organizacji przestrzeni ważne jest, żeby kominek nie kolidował z dostępem do okien czy drzwi oraz nie walczył o uwagę z ekranem telewizora.